Vluchtelingencrisis in feiten en cijfers: deel 1

Na mijn vorige blog over de gebeurtenissen in Keulen kreeg ik de – terechte – bemerking van een wijze gesprekspartners dat de discussie soms feitelijke grond miste.  Dat was natuurlijk precies ook een deel de frustratie die ik neerschreef in die blog, nl. dat de publieke opinie heel irrationeel reageert, en heel sterk beïnvloed wordt door de media, en meer specifiek, dramatisch en/of schokkende beelden in de media, weze het van een dode asielzoeker op het strand, of weze het van angstaanjagende menigtes asielzoekers op de grote markt van Keulen.

Desalniettemin wil ik deze zeer terecht bemerking ter harte nemen, en heb ik me voorgenomen me te verdiepen in de “facts & figures” achter deze asielcrisis.  Ik kan immers niet ontkennen dat ik mezelf weliswaar wijs maak perfect rationeel te zijn, en sluitende fact-based redeneringen te maken rond dit onderwerp, maar de waarheid is dat ik me voor die redeneringen natuurlijk ook maar baseer op flarden feitenkennis die ik zelf ook oppik uit de media, die zelf op hun beurt natuurlijk ook al maar partiële en subjectief gekleurde informatie brengen.  Ook al kan ik denk ik wel aannemen dat vergeleken met anderen meer dan gemiddeld verhangen ben aan kranten, nieuws, documentaires en actualiteit in het algemeen, dan nog bewijst dit niet dat mijn mening objectiever, rationeler laat staan beter is dan de meningen waarop ik nogal veel kritiek heb.

Bovendien is eigenlijk niemand zo rationeel als hij wel denkt.   Zoals reeds aangekondigd in mijn eerste blog over de zin en onzin van discussiëren ben ik momenteel aan het lezen in het zeer aan te bevelen boek van moraal psycholoog Jonathan Haidt “The Righteous Mind – Why good people are divided by religion and polictics”.   Eén van de punten die Haidt in dit boek maakt is immers net dat mensen grotendeels intuïtief oordelen over ethische, morele en zelfs politieke of religieuze kwesties.   Haidt verbeeldt dit met de “elephant’s rule”: een olifant wordt bestuurd door een ruiter.  De ruiter heeft controle over de olifant maar bij cruciale korte-termijn beslissingen (bvb. een ravijn doemt op voor hen) neem de olifant het over door automatisch en intuïtief te reageren.   De ruiter zal pas na de feiten de olifant weer “in het gareel” dwingen en de controle weer overnemen.   Zo werkt het menselijk brein ook, volgens Haidt.   Beslissingen, zeker snelle beslissingen, worden intuïtief genomen, en achteraf zal het verstand de nodige argumenten ‘verzinnen’ om deze intuïtieve beslissing te onderbouwen.    We zijn dus helemaal niet zo rationeel als we wel geloven, of zouden willen.

Kortom, het is zeker belangrijk om de tijd te nemen om dit dieper te bestuderen, en kritisch na te denken.  Daarbij moeten we dus uitkijken voor de – door en door menselijke – valkuil dat we deze niet uitsluitend gaan gebruiken om onze reeds intuïtief en historisch gevormde oordelen te schragen.  Ik koester geen enkele illusie dat ik deze wetten van de morele psychologie niet zou ondergaan,  maar onderneem desalniettemin toch een poging, al was het maar uit interesse in de details van de materie zelf.   In het volgende deel van deze blog zal ik in gaan op Het Vluchtelingenverdrag, ook bekend als de Conventie van Genève, omdat het in de jaren ’50 tot stand kwam in Genève als een reactie op het gigantische vluchtelingenprobleem na WO II.  Daarna zal ik een blog wijden aan de cijfers achter de migratiecrisis.  Wie zijn de vluchtelingen?  Uit welk landen komen ze?  Welke lasten brengen ze met zich mee?  Zijn het vooral mannen, of ook vrouwen en kinderen?

Een poging om uit de overload aan informatie en nieuwtjes op het wereldwijde web een filtraat aan nuttige informatie te distilleren.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s